จะทำอย่างไร ถ้าโดน “สุดยอดนายจ้าง” กดขี่?

ก่อนหน้านี้มีโพสข่าวร้านสะดวกซื้อแห่งหนึ่งได้รับรางวัลสุดยอดนายจ้างแห่งปี ซึ่งโพสนี้ก็มีคนเข้ามาแสดงความคิดเห็นกันมากถึง 5 พันคอมเมนต์ แต่ส่วนใหญ่ไม่ได้เป็นคอมเมนต์ชื่นชมแต่อย่างใด ทว่ากลับเป็นคอมเมนต์ของอดีตพนักงานที่ออกมาพูดถึงการทำงานที่หนักและความไม่ยุติธรรมของนายจ้าง วันนี้เราเลยรวบรวมข้อมูลมาให้ว่าถ้าหากคุณกำลังโดนนายจ้างปฏิบัติอย่างไม่เป็นธรรม มันจะมีวิธีแก้อย่างไรบ้าง

โดยทั่วไปแล้ว พรบ.คุ้มครองแรงงานจะระบุโทษในกรณีต่างๆ เอาไว้เบื้องต้น เช่น กรณีที่นายจ้างไม่จ่ายค่าล่วงเวลา จะมีโทษจำคุก 6 เดือน ปรับ 1 แสนบาท กรณีนายจ้างไม่ยอมให้ลูกจ้างพักกินข้าว (ตามปกติแล้วต้องให้เวลาพักเที่ยงอย่างน้อย 1 ชั่วโมง) จะมีโทษปรับไม่เกิน 2 หมื่นบาท หรือกรณีที่ลูกจ้างมาทำงานสายแล้วโดนหักเงินเดือนเกินจริง เช่น มาสาย 1 นาที แต่โดนหักไป 1 ชั่วโมง ก็สามารถฟ้องกรมแรงงานได้

ทั้งนี้ก็มีกรณีอื่นๆ ที่มีรายละเอียดลึกลงไปทำให้ไม่ได้ระบุไว้ในพรบ. เช่น นายจ้างบังคับให้ไปส่งของแต่ไม่ให้เบิกค่าน้ำมัน ในกรณีนี้ถ้าหากในสัญญาจ้างไม่ได้ระบุไว้ว่าสามารถเบิกค่าน้ำมันได้ นายจ้างก็ไม่จำเป็นต้องจ่าย แต่ลูกจ้างสามารถฟ้องในข้อหาสัญญาจ้างไม่เป็นธรรมแทนได้ 

ส่วนในกรณีที่นายใช้งานหนักเกินกว่าที่ระบุไว้ในขอบเขตของงาน (Job description) หรือบังคับให้ลูกจ้างซื้อสินค้าที่เหลือเพื่อทำยอด ลูกจ้างก็สามารถฟ้องนายจ้างในข้อหาข่มเหง รังแกได้เช่นกัน โดยจะมีโทษปรับไม่เกิน 5,000 บาท แต่ถ้าเป็นการรังแกต่อหน้าสาธารณชนหรือมีการล่วงละเมิดทางเพศร่วมด้วย จะมีโทษจำคุกไม่เกิน 1 เดือน และ/หรือ ปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท ตามมาตรา 397 

แต่ถึงแม้จะมีพรบ.คุ้มครองชัดเจน ลูกจ้างส่วนใหญ่ก็มักจะปิดปากเงียบ เพราะกลัวมีปัญหากับนายจ้าง ต่อให้นายจ้างโดนปรับก็ได้ไม่คุ้มเสีย ทำให้นายจ้างที่กดขี่ลูกน้องยังคงลอยนวลต่อไป และเมื่อใดก็ตามที่ลูกจ้างเปิดปากพูดก็มักจะมีคนออกมาด่าว่า “ถ้าหากนายจ้างมันแย่นักก็ลาออกไปเลยสิ! ไม่มีใครรั้งไว้สักหน่อย!” ราวกับมองไม่เห็นความเหลื่อมล้ำในสังคมว่าคนที่ไม่มีทางเลือกจนต้องจำใจโดนกดขี่มันมีอยู่จริง แต่ต่อให้อับจนหนทาง นั่นก็ไม่ได้หมายความคนเหล่านี้สมควรที่จะถูกเอาเปรียบ เพราะสังคมที่ดีไม่ใช่สังคมเยี่ยงสัตว์ที่ผู้แข็งแกร่งเท่านั้นที่จะอยู่รอด แต่เป็นสังคมที่ช่วยเหลือคนที่อ่อนแอกว่าไม่ให้โดนรังแกต่างหาก จึงจะเรียกได้ว่าเป็นสังคมเยี่ยงมนุษย์